Risico's

Algemeen

In de Planning- en Controldocumenten (Programmabegroting, Jaarstukken en de Bestuursrapportages) wordt steeds een top-10 van de belangrijkste risico’s opgenomen. Wanneer een risico zich voordoet, kan dat behoorlijke financiële gevolgen hebben voor de gemeente. Ook in deze Kaderbrief worden de belangrijkste risico’s globaal genoemd.

Ruimte

Omgevingswet.
De invoering van de Omgevingswet is een complex en intensief traject. Daarbij worden diverse risico’s onderkend zoals: mogelijke leges derving, veranderende samenwerking met derden, onzekerheid over de te verwachten kosten, software aanpassingen, nieuwe juridische procedures en uitstel van de wet. 
Beheersmaatregel
Er is een projectgroep die verantwoordelijk is voor het treffen van maatregelen om de invoering van de Omgevingswet soepel te laten verlopen.

DEVO
De verbetering van het exploitatieresultaat van DEVO (Duurzame Energie Veenendaal-Oost) blijft achter als gevolg van prijsontwikkelingen op de energiemarkt.
Beheersmaatregel
Monitoring van de ontwikkeling van het exploitatieresultaat van DEVO en tijdige bijstelling van het businessmodel door DEVO.  

Groenpoort
Bij de ontwikkeling van Groenpoort loopt de gemeente het risico dat als gevolg van gewijzigde  economische omstandigheden de ontwikkeling van de wijk vertraging oploopt. In de grondexploitatie  kunnen hierdoor renteverliezen ontstaan waar in de grondexploitatie geen rekening mee is gehouden.  Daarnaast kan de stijging van de rente ook voor tegenvallers zorgen. Ook de ontwikkeling van de  prijzen voor bouwmaterialen en arbeid en de beschikbaarheid daarvan zijn een voortdurende bron van onzekerheid. Dit geldt ook  voor de warmtevoorziening.
Beheersmaatregel
Er is een projectgroep Groenpoort. Deze projectgroep volgt de ontwikkelingen op de voet en treft waar nodig en mogelijk voor de risico’s beheersmaatregelen.

Sociaal Domein

Jeugdzorg
De Jeugdzorg is een ‘open-eind’ regeling die kan leiden tot extra kosten.  Risico is ook dat de extra korting door het rijk op jeugdzorg nog niet definitief van tafel is.
Beheersmaatregel
Meer prikkels opnemen bij de aanbesteding om aanbieders te laten innoveren en transformeren. De regiefunctie versterken om meer grip te krijgen op de kostenontwikkeling. Het naleven van de gemaakte afspraken via de werkgroep Jeugd en WMO.

BUIG
De uitkeringslasten stijgen en/of de BUIG-uitkering van het rijk neemt af.
Beheersmaatregel
Het inzetten van instrumenten om het aantal klanten van bijstandsuitkeringen niet te laten toenemen zoals re-integratie en poortwachtersinstrumenten.

WMO Schoonmaakondersteuning
Dit is een open-eind regeling, waarbij de ontwikkeling van de kosten afhankelijk is van de vraag.
Beheersmaatregel
Het abonnementstarief gaat op de schop. Er komt een eerlijkere bijdrage voor de huishoudelijke hulp in de Wmo, met landelijke normen en met oog voor betaalbaarheid voor lage- en middeninkomens.

Bedrijfsvoering

Oorlog in Oekraïne
Het is niet duidelijk welke gevolgen de oorlog heeft. De energieprijzen zijn fors gestegen, wat zijn weerslag heeft op de algemene prijsontwikkeling en waardoor de inflatie ook fors is toegenomen. Het Rijk neemt maatregelen om mensen met een laag inkomen te ondersteunen. In hoeverre dit consequenties heeft voor bijv. de uitkering uit het gemeentefonds is niet duidelijk.
Beheersmaatregel
Nauwkeurig monitoren van de ontwikkelingen, verder inzetten op energiebesparing in de bedrijfsvoering en verduurzaming waar mogelijk naar voren halen. Gebruik maken van het rijksbeleid om sociaal zwakkeren financieel te ondersteunen bij het voldoen van de energierekening via de bijzondere bijstand. 

Bezuinigingen Rijk
Bezuinigingen door het Rijk op de algemene uitkering. Als gevolg van het huidige regeerakkoord zijn er diverse risico's. Zo zijn er voor de jaren na 2025 forse bezuinigingsdoelstellingen aangegeven en ook is nog onvoldoende duidelijk wat de herverdeling van het gemeentefonds voor consequenties heeft.
Beheersmaatregel
Zorgvuldig monitoren van de maatregelen van het rijk en zo nodig gemeentelijke uitgaven afstemmen bij tegenvallers in de uitkering.

AVG
Het niet naleven van de algemene verordening gegevensbescherming (AVG) kan onbedoeld leiden tot het delen van privacygevoelige gegevens en eventuele boetes.
Beheersmaatregel
Het nemen van technische maatregelen in de systemen en continue aandacht vragen bij de medewerkers zodat zij zich bewust zijn van de (mogelijke) risico’s.

Gemeenschappelijke regelingen
Financiële tegenvallers bij gemeenschappelijke regelingen. 
Beheersmaatregelen
De verbonden partijen worden nauwlettend gevolgd en beoordeeld.

Renteontwikkelingen
Als gevolg van de gestegen inflatie en de ontwikkelingen op de kapitaalmarkt stijgt de rente behoorlijk. Op basis van het meerjareninvesteringsplan (MIP) verwachten wij dat dit financiële consequenties heeft vooral voor de jaren 2024-2026. 
Beheermaatregelen
We monitoren nauwkeurig de ontwikkelingen.