Veilig en leefbaar Veenendaal
Veiligheid en leefbaarheid zijn blijvend belangrijke thema’s in Veenendaal. In lijn met het Integraal veiligheidsplan (IVP) is ook in 2025 ingezet op het voorkomen en bestrijden van criminaliteit en overlast. Ondermijning, digitale veiligheid en maatschappelijke onrust vormden daarbij de belangrijkste prioriteiten. Uitgangspunt is dat inwoners en ondernemers veilig kunnen wonen, werken en leven in Veenendaal en zich ook veilig voelen.
De visie van het Programma Burger en Bestuur komt tot uiting in drie thema’s:
I. Dienstverlening (extern)
II. Bestuur & samenwerking
III. Veiligheid samenleving
II. Bestuur en samenwerking
Gemeenschappelijke regelingen
In zienswijzen op kaderbrieven en ontwerpbegrotingen van de gemeenschappelijke regelingen (GR'en) heeft de raad in de afgelopen periode aandacht gevraagd voor de financiële ontwikkelingen binnen de gemeente en is gevraagd kostenstijgingen voor de gemeente te beperken. Tevens is gewezen op de Pbbp- index die we als gemeente hanteren, en hebben we de gemeenschappelijke regelingen verzocht om vanaf 2027 ook deze index te gebruiken.
In 2025 is verder gewerkt aan een gezamenlijke oproep van gemeenten in de provincie Utrecht aan gemeenschappelijke regelingen waar Utrechtse gemeenten in deelnemen. De inzet is onder meer om binnen de GR'en het gesprek te voeren over het realiseren van besparingsmaatregelen en het hanteren van één
indexeringsmethodiek. In de periode december 2025 - februari 2026 hebben de colleges van 21 gemeenten besloten om een gezamenlijke brief te sturen. Aan de GR'en is verzocht de brief te agenderen voor bespreking in het AB (Algemeen bestuur).
Met de invoering van de PBBP-systematiek (prijs bruto binnenlands product) kan dit in de toekomst een risico vormen voor gemeenschappelijke regelingen. Als de werkelijke loon- en prijsstijgingen hoger zijn dan de indexeringen vanuit de PBBP-systematiek, ontvangen de GR'en in principe onvoldoende compensatie ten opzichte van de reële loonstijging. Het kan in het geval van een GR zo zijn dat door een besluit van het AB van de GR onze gemeente gehouden is een hogere indexering te vergoeden dan in onze systematiek beschikbaar is. Dit risico hebben we bij de invoering van de PBBP-systematiek bewust genomen en aanvaard.
III. Veiligheid samenleving
Veiligheid
In 2025 is in basisteam-verband en lokaal verder gewerkt aan de uitvoering van het Integraal Veiligheidsplan (IVP) Heuvelrug 2023–2026. Begin 2025 is het onderliggend uitvoeringsprogramma voor 2025-2026 door het college vastgesteld. Daarin werden ambities vertaald naar concrete doelen en acties en is verder richting gegeven aan de inzet binnen het veiligheidsdomein. In het najaar van 2025 zijn we gestart met de voorbereidingen om in 2026 met buurgemeenten Renswoude, Rhenen, Utrechtse Heuvelrug en Wijk bij Duurstede, de politie en het Openbaar Ministerie weer tot een nieuw IVP 2027-2030 te komen.
De volgende verbonden partijen leveren een bijdrage aan het realiseren van de doelen uit dit programma:
Zie voor meer informatie paragraaf E Verbonden partijen.
| Programma 4 Burger en Bestuur | ||||
|---|---|---|---|---|
| Primitief | Raming 2025 Na begrotingswijziging | Realisatie 2025 | Saldo 2025 | |
| Lasten | 9.317 | 9.618 | 11.051 | -1.432 |
| Baten | 1.087 | 1.337 | 1.824 | 487 |
| Gerealiseerd totaal saldo van baten en lasten | -8.230 | -8.281 | -9.227 | -946 |
| Toevoeging aan reserve | 112 | 272 | 272 | 0 |
| Onttrekking aan reserve | 102 | 311 | 311 | 0 |
| Gerealiseerd resultaat | -8.240 | -8.242 | -9.187 | -946 |
Ten opzichte van de in de decemberwijziging 2025 aangepaste begroting, zijn de grootste afwijkingen als volgt:
| Taakveld | Afwijking 2025 | V/N |
|---|---|---|
| Bestuur | 1.123 | N |
| Burgerzaken | 74 | V |
| Crisisbeheersing en brandweer | 42 | V |
| Openbare orde en veiligheid | 61 | V |
| Totaal afwijkingen programma Burger en bestuur voor reserve mutatie | 946 | N |
| Waarvan verrekening met reserve | 0 | |
| Totaal afwijking programma Burger en bestuur na reserve mutatie | 946 | N |
Bestuur (nadeel € 1.123.000)
Binnen dit taakveld komen de kosten vanuit diverse bestuurlijke vlakken bijeen. Het nadeel wordt voornamelijk veroorzaakt vanwege een aanvullende storting in de voorziening pensioen wethouders van ruim € 1,2 miljoen. Per 1 januari 2028 zal de overdracht van de APPA pensioenen van wethouders naar het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds plaats gaan vinden. Dit heeft directe gevolgen voor de omvang en onderbouwing van de voorziening pensioen wethouders in de jaarrekening 2025. De Commissie BBV heeft hierover inmiddels een stellige uitspraak gedaan. De voorziening voor pensioenaanspraken van wethouders per 31 december 2025 is daarom aangepast aan de inbrengwaarde bij het ABP. Hiertoe heeft er een extra storting in de voorziening plaatsgevonden.
Naast de aanvullende storting is er een voordeel op de betaling aan gepensioneerde voormalige wethouders en zijn de kosten voor de gemeenteraad, raadsgriffie en decentrale rekenkamer lager, omdat er minder is besteed aan bijeenkomsten buiten raads- en commissievergaderingen om en lagere kosten voor presentiegelden van schaduwraadsleden, per saldo levert dit op deze onderdelen een voordeel op van circa € 90.000.
Burgerzaken (voordeel € 74.000)
Binnen het taakveld Burgerzaken is een nog wat groter voordeel ontstaan dan eerder bijgeraamd van in totaal € 74.000. De grootste afwijking is gesignaleerd op de opbrengst van leges voor reisdocumenten. De raming van de opbrengst berust op een meerjarig gemiddelde. Door de verlenging van de geldigheidsduur van 5 naar 10 jaar is er, net als vorig jaar, een bovengemiddeld aantal documenten afgegeven. Er is op dit onderdeel € 66.380 meer leges ontvangen dan begroot. In 2025 werden meer naturalisatiedocumenten afgegeven en was er een lichte daling te zien op het onderdeel rijbewijzen.
Crisisbeheersing en brandweer (voordeel € 70.000)
Crisisbeheersing en brandweer (voordeel € 42.000)
Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Utrecht (voordeel € 40.000)
Bij de bijdrage aan de Veiligheidsregio Utrecht ontstaat in 2025 een voordeel van circa € 40.000. Dit positieve resultaat houdt verband met de lagere vaststelling van de bijdrage van de VRU.
Overige verschillen (voordeel € 2.000, incl. vastgoed brandweer)
Openbare orde en veiligheid (voordeel € 61.000)
Veiligheidsbeleid (voordeel € 31.000)
Voor Veiligheidsbeleid vallen zowel de baten als de lasten hoger uit dan begroot, met een positief resultaat van € 31.000. Deze afwijking ontstaat doordat de gemeente een incidentele subsidie ontving van het Centrum voor Criminaliteitspreventie en Veiligheid (CCV) welke niet in de ramingen was meegenomen.
Overige verschillen (voordeel € 30.000)
Reservemutaties