In de bestuursrapportages geven we u een beeld van de eventuele actuele ontwikkelingen qua risico’s en beheersing daarvan. Bij de begroting geven we een uitvoeriger beeld van de risico's en zetten we die af tegen het weerstandsvermogen.
Actueel beeld
Internationaal nemen de spanningen en risico’s toe. Met name geopolitieke ontwikkelingen zorgen voor grote onzekerheden op de financiële markten. Deze onzekerheden werken door in de wereldeconomie en raken daarmee ook de Nederlandse economie. In het dagelijks leven worden inwoners en organisaties hiermee direct geconfronteerd, onder meer door schommelingen in de energieprijzen.
De kans op een recessie neemt toe. Daarnaast groeit het risico op nieuwe prijsstijgingen, mede als gevolg van hogere energieprijzen.
Gelet op deze geopolitieke ontwikkelingen is het van belang hierop in te spelen en verduurzaming binnen het gemeentelijk beleid nog nadrukkelijker prioriteit te geven. Daarmee verkleinen we onze afhankelijkheid van internationale ontwikkelingen.
Daarnaast zetten we intern stappen om de continuïteit van de meest cruciale bedrijfsprocessen te waarborgen.
Tot slot blijven structurele knelpunten, zoals stikstofproblematiek en netcongestie, een belangrijk risico vormen voor de realisatie van gemeentelijke ambities, met name op het gebied van woningbouw, energietransitie en economische ontwikkeling. De beperkte capaciteit van het elektriciteitsnet vraagt om voortdurende afstemming met netbeheerders en om prioritering bij nieuwe initiatieven.
Naast de eerder genoemde risico’s, zijn de belangrijkste risico’s nog steeds:
- de oplopende kosten van de jeugdzorg en de haalbaarheid van de taakstellingen daarop;
- de risico’s van mogelijk oplopende uitkeringslasten en minimakosten;
- de krapte op de arbeidsmarkt, waardoor het lastig is om voor specifieke functies personeel te vinden.
- het risico dat de indexering van budgetten niet toereikend is voor de feitelijke kostenontwikkeling binnen specifieke domeinen. Bij de gemeente wordt voor de indexering van budgetten aangesloten bij de ontwikkeling van de prijsontwikkeling bruto binnenlands product (pbbp), zoals deze ook wordt gehanteerd bij de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Door verschillen tussen deze index en de feitelijke kostenontwikkeling kan blijken dat deze indexering in de praktijk onvoldoende is. Dit kan ertoe leiden dat budgetten voor nieuwbouwprojecten, onderhoud en grond-, weg- en waterbouwvoorzieningen moeten worden bijgesteld. Daarnaast kan de gewijzigde indexatiesystematiek voor gesubsidieerde instellingen leiden tot financiële knelpunten wanneer zij hun bedrijfsvoering en afspraken niet tijdig aanpassen aan de nieuwe uitgangspunten. Het is daarom van belang dat zowel de gemeente als betrokken uitvoerende partijen en instellingen tijdig anticiperen op deze ontwikkelingen en hun verantwoordelijkheid nemen in het beheersen van de financiële gevolgen.
Doordat de gemeentelijke weerstandscapaciteit goed op orde is, kunnen deze risico’s vooralsnog in voldoende mate worden afgedekt.
| Tabel 1 Beschikbare weerstandscapaciteit | Bedrag in € |
|---|---|
| Algemene reserve voor resultaat 1e bestuursrapportage 2026 | 37.938.000 |
| Onbenutte belastingcapaciteit ozb | 10.000.000 |
| Totale weerstandscapaciteit | 47.938.000 |
De beschikbare weerstandscapaciteit wordt voor het belangrijkste deel gevoed door de algemene reserve met een bedrag van € 37,9 miljoen (incidenteel). Ook de onbenutte belastingcapaciteit is met € 10 miljoen (structureel) een belangrijke bron voor de weerstandcapaciteit. Doordat er sprake is van een structurele post is deze post belangrijker dan hij zo op het eerste gezicht oogt in vergelijking met de algemene reserve.
De gemeentelijke weerstandscapaciteit bedraagt totaal € 47,9 miljoen.