Lasten
4.3A - Onderwijsbeleid en leerlingzaken ( voordeel € 133.000)
Vervoer leerlingen (voordeel € 200.000)
De kosten voor het leerlingenvervoer vallen naar verwachting € 200.000 lager uit dan begroot. De belangrijkste verklaring hiervoor is de actieve inzet op het zelfstandig(er) reizen van leerlingen, in combinatie met een zorgvuldige beoordeling van aanvragen. Hierdoor maken minder leerlingen gebruik van het leerlingenvervoer en worden minder vergoedingen toegekend.
Daarnaast dragen passend onderwijs dichter bij huis en de gewijzigde verordening, waaronder de afstandsgrens van 6 kilometer, bij aan een lagere vervoersbehoefte. Ook de landelijke ontwikkeling naar inclusiever onderwijs kan op termijn leiden tot een verdere afname van het leerlingenvervoer.
Algemeen onderwijsbeleid (nadeel € 67.000)
De centrumgemeente Ede heeft voorgesteld om de kosten van langdurig ziekteverzuim binnen het Doorstroompunt over de jaren 2024 en 2025 regionaal te verdelen. Voor Veenendaal gaat het om een incidentele bijdrage van € 67.000.
De kosten hebben betrekking op medewerkers die regionaal werkzaam zijn voor alle deelnemende gemeenten. Op grond van de rijksregels kunnen de loonkosten tijdens ziekte echter niet ten laste worden gebracht van de specifieke uitkering. Voor de betreffende periode zijn vooraf geen afspraken gemaakt over de verdeling van deze kosten.
Gelet op het gezamenlijke belang van de regionale uitvoering en de continuïteit van het Doorstroompunt wordt voorgesteld om eenmalig bij te dragen aan deze kosten. Daarbij wordt expliciet vastgelegd dat sprake is van een incidentele en pragmatische oplossing, waaraan voor toekomstige jaren geen rechten kunnen worden ontleend.
In de samenwerkingsovereenkomst voor de periode 2026–2029 worden nadere afspraken opgenomen over de verdeling van risico’s en financiële verantwoordelijkheden.
6.1H - Samenkracht en Burgerparticipatie (neutraal € 1.000.000)
Dit betreft een storting in de bestemmingsreserve ontheemden ten behoeve van het dekken van de risico’s die zich in de aankomende jaren kunnen voordoen, denk hierbij aan het teruglopen van dekking vanuit het Rijk maar gelijkblijvende kosten en verplichtingen.
6.22A - Toegang en eerstelijnsvoorziening Jeugd - 6.75 Jeugdhulp - 6.82 Jeugdbescherming/reclassering (nadeel € 3.491.000)
In de Programmabegroting 2026-2029 was reeds rekening gehouden met het risico dat het beschikbare budget voor de tweedelijns jeugdzorg in 2026 niet toereikend zou zijn. Hiervoor was een risicobedrag van € 7,5 miljoen opgenomen.
Bij de 1e bestuursrapportage was nog geen actuele prognose van de regio JeugdFV beschikbaar. Op basis van de eindstand 2025, de OVA-index en een aanname voor autonome groei werd toen een verwacht tekort van circa € 6,3 miljoen berekend. Omdat op dat moment nog onvoldoende zicht bestond op de ontwikkeling gedurende het gehele jaar, is bij de 1e bestuursrapportage € 3,2 miljoen bijgeraamd (eerste helft van het jaar). Daarbij is aangekondigd het financiële beeld bij de 2e bestuursrapportage te actualiseren op basis van de eerste voortgangsrapportage van de regio.
Deze regionale prognose is inmiddels beschikbaar. De regio verwacht voor Veenendaal in 2026 uitgaven van € 38,463 miljoen. Het beschikbare gemeentelijke budget bedraagt, na verwerking van onder andere de 1e bestuursrapportage en de meicirculaire 2026, € 34,972 miljoen. Om het budget in overeenstemming te brengen met de actuele prognose wordt daarom aanvullend € 3,491 miljoen bijgeraamd. Daarmee bedraagt de totale bijraming via de 1e en 2e bestuursrapportage in 2026 circa € 6,7 miljoen. Dit sluit aan bij het financiële risico dat eerder voor 2026 werd voorzien.
Ten opzichte van de eindstand 2025 (34,9 miljoen) nemen de geprognosticeerde uitgaven 2026 aan tweedelijns jeugdzorg met circa € 3,5 miljoen toe. Opvallend is dat deze kostenstijging plaatsvindt terwijl het totale aantal jeugdigen in jeugdhulp afneemt. De hogere uitgaven worden met name veroorzaakt door de indexatie van 5,1% en een toename van de intensiteit en kosten van de ingezette jeugdhulp. De grootste kostenstijgingen doen zich voor binnen de ambulante jeugdhulp en het verblijf, waarbij met name behandeling en residentiële jeugdhulp toenemen. Bij het onderdeel veiligheid is momenteel een daling zichtbaar.
De maatregelen die worden ontwikkeld om de groei van de jeugdzorguitgaven te beperken, hebben naar verwachting in 2026 nog geen substantieel financieel effect.
6.792 PGB Jeugd (nadeel € 104.000)
Voor 2026 is op basis van de actuele gegevens een bedrag van € 509.000 aan jeugd-PGB’s toegekend. In de begroting is hiervoor € 405.232 beschikbaar. Het verschil van afgerond € 104.000 wordt in deze bestuursrapportage bijgeraamd.
De hogere uitgaven worden vooral veroorzaakt door structureel hogere PGB-tarieven en werkgeverslasten, wijzigingen in het gemeentelijke beleid en enkele jeugdigen met een zeer intensieve en langdurige zorgvraag. Sinds 2024 zijn de PGB-tarieven gebaseerd op de cao VVT in plaats van het wettelijk minimumloon. Daarnaast leidt de per 1 januari 2026 ingevoerde Regeling dienstverlening aan huis tot hogere kosten per PGB. Ook is het eerdere uitgangspunt dat zorg in natura voorliggend is op een PGB komen te vervallen.
Verder is sprake van enkele jeugdigen met een zeer hoge zorgvraag die naar verwachting op termijn doorstromen naar de Wet langdurige zorg (Wlz). Tot die tijd drukken deze kosten op het budget voor PGB Jeugd.
Medio september wordt de eerste prognose van de SVB voor 2026 verwacht. Op basis daarvan wordt de raming opnieuw geactualiseerd. Een eventuele verdere afwijking wordt betrokken bij de decemberwijziging 2026.
Baten
6.5B - Arbeidsparticipatie (voordeel € 38.000)
Gemeente Veenendaal heeft deelgenomen aan de Lerende Praktijk Simpel Switchen van Movisie. Voor de hiervoor ingezette ambtelijke capaciteit ontvangt de gemeente in 2026 een vergoeding. Deze vergoeding was niet in de begroting opgenomen en leidt tot een incidenteel voordeel van € 38.000.
Reservemutatie
Storting
Reserve ontheemden € 1.000.000
zie toelichting taakveld 6.1H - Samenkracht en Burgerparticipatie.